sancta
form analysis and translation based on Perseus (Version 2010):
ABL S F PERF PTC PASS | NOM S F PERF PTC PASS | VOC S F PERF PTC PASS | ACC P N PERF PTC PASS | NOM P N PERF PTC PASS | VOC P N PERF PTC PASS
sancio V  to make sacred, render inviolable, fix unalterably, establish, appoint, decree, ordain, confirm, ratify, enact
Helmut Schmid's TreeTagger with Latin data by Gabriele Brandolini: sanctus ADJ
Georges, Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch, 8. Aufl. (1913)
sancio, sānxī, sancītum u. sānctum, īre (sacer), heiligen, d.i. durch relig. Weihe unverbrüchlich, unverletzlich machen, I) eig.: a) ein Gesetz, ein Bündnis u. dgl. als heilig und unverbrüchlich festsetzen, - verordnen, legem, Cic.: lex diligenter sancta, Liv.: in legibus eadem illa sancta sunt, Cic.: foedus sanguine (show full text)
sānctus, a, um, PAdi. (v. sancio), I) heilig, unverletzlich, unantastbar, fanum Iunonis, Cic.: templum, Liv.: lucus, Ov.: tribuni plebis, Cic.: divi, Catull.: societas, Cic.: officium, Cic.: ius, Cic. u. Liv.: aerarium sanctius, s. aerarium (Bd. I, S. 197 a. E.): ut vestris etiam legionibus sanctus essem, Cic.: quod (show full text)
Lewis & Short, A latin dictionary (1879)
sancio, sancĭo, xi, ctum, 4 (pluperf. sancierat, Pompon. ap. Diom. p. 368 P.; id. ap. Prisc. p. 904 ib.: sancivi, Prisc. 904; Diom. 368; part. perf. sancitum, Lucr. 1, 587; Cass. Sev. ap. Diom. l. l.), v. a. Sanscr. root sac, sak, to accompany, honor (cf. sequor); whence (show full text)
sanctus, sanctus, a, um, Part. and P. a. of sancio.
Gaffiot, Dictionnaire latin-français (2016, ex 1934), merci à G. Gréco, M. De Wilde, B. Maréchal, K. Ôkubo!
sancio sancĭō, sānxī, sānctum, īre (Sancus, sacer), tr., rendre inviolable par un acte religieux 1 consacrer, rendre irrévocable : legem Cic. Planc. 44 ; Tusc. 2, 34, consacrer une loi ; hæc lex sanciatur, ut... Cic. Læl. 40, que cette loi soit consacrée, savoir que... ; (show full text)
sanctus,¹ 1 sānctus, a, um. I part. de sancio. II adjt, 1 sacré, inviolable [en parl. des choses et des pers.], cf. Dig. 1, 8, 8 ; 1, 8, 9 ; officium sanctum Cic. Quinct. 26, un devoir sacré ; in (show full text)
Sanctus,² 2 Sānctus, ī, m., surnom || Severus Sanctus, poète bucolique chrétien.
Дворецкий И.Х., Отличный латинско-русский словарь (1976)
sancio sancio, sanxi, sanctum (редко sancitum), ire [sacer] 1) освящать, делать незыблемым, объявлять нерушимым (foedus L): sanctum est jure civili C по гражданскому праву положено (гражданский закон гласит); s. aliquid periculo vitae QC обязывать к чему-л. под страхом смертной казни; 2) твёрдо устанавливать, узаконивать, предписывать (show full text)
sanctus sanctus, a, um [sancio] 1. part. pf. к sancio; 2. adj. 1) освящённый, священный (loca C; fanum Lcr; fons C); 2) святой (di O, J); нерушимый, незыблемый (jus jurandum, fides C); 3) неприкосновенный (tribuni plebis C; Ennius sanctos appellat poetas C); (show full text)
DuCange, Glossarium mediae et infimae latinitatis (1883-7)
SANCIO, (SANCIRE) Sanctificare. Tertullianus lib. de Resurrect.: Anima non levatione, sed responsione Sancitur. Et lib. de Jejunio: Joel exclamavit, Sancite jejunium. Gregorius M. in lib. Sacrament.: Deus qui legalium differentias hostiarum unius sacrificii perfectione Sanxisti, etc. Lex 2. Cod. Th. de Feriis (2, 8.): Kalendarum Januariarum consuetos dies (show full text)
SANCTA, indeclinabile, τὰ ἅγια Graecis, Hostia sancta, sacra, quae in Missa offertur. Ordo Romanus: Et tunc duo Acolyti tenentes capsas cum Sancta apertas, et subdiaconus sequens cum ipsis tenens manum suam in ore capsae, ostendit Sancta Pontifici, vel Diacono qui praecesserit. Tunc inclinato capite Pontifex, vel Diaconus salutat Sancta, (show full text)
SANCTA,² Sanctorum reliquiae. Leges Kanuti Regis cap. 57: Si quis falsum juramentum super Sancta jurabit, et convictus inde fuerit, etc. AEgidius Aureae vallis Monach. in Addit. ad Harigerum Abb. Lobiensem in S. Servatio Episcopo Leod. cap. 27: Interdum dum adhuc ira vindicis Dei differtur, curemus ne Sancta nostra simul (show full text)
SANCTA,³ Chorus, pars Ecclesiae in qua Clerus consistit ac concinit. Iperius in Chron. S. Bertini cap. 28. apud Marten. tom. 3. Anecdot. col. 560: Haec domina (Malthildis) in suo primo ingressu hujus Ecclesiae cortinam dedit mirae magnitudinis operisque praecipui, quae adhuc hodie durat, et est illa qua utimur in (show full text)
SANCTUS, ut Sanctuarius. Vide in hac voce. Sanctus Omerus, a Gall. Saint Omer, pro Sanctus Audomarus, in Charta Edwardi III. Regis Angl. ann. 1333. apud Rymer. tom. 4. pag. 557. Sancti. Expositio brevis antiquit. Liturg. Gall. apud Marten. tom. 5. Anecdot. col. 100: Et pro hac causa in Quadragesima (show full text)
Schuetz, Thomas-Lexikon, 2. Aufl. (1895)
sanctus, a, um heilig: res Deo dicatae sanctae dicuntur, th. I. 73. 3 c; apud antiquos sancta dicebantur, quae legibus erant munita, ut violari non deberent . . . Potest etiam secundum Latinos hoc nomen sanctus ad munditiam pertinere, ut intelligatur sanctus quasi sanguine tinctus eo, quod antiquitus illi, (show full text)
Graesse, Orbis Latinus 1909
Sancta s. die Beinamen.
Sancta civitas Heiligenbeil, St., Preußen (Ostpreußen);
Sancta Crux 1. Heiligenkreuz, D., Niederösterr. --- 2. Sveti-Kriz, D., Kroatien-Slawonien.
Sancta insula 1. Holy Island, Isl., England (Northumberland). --- 2. Siselen, D., Schweiz (Bern).
Sancta terra Helgoland, Isl., (Nordsee), Preußen (Schleswig-Holstein).
Sanctus arbor Heiligenbaum, D., Oberösterr.
Sanctus mons Heiligenberg, St., Baden (Konstanz); vgl. Sanctorum mons.